mandag 12. april 2021

Bringeklut med bladmotiv

 


Øvst er bringekluten kvara med fløyelsband med rosemønster. Strameiborda på 5 x 14 cm har korssting i flaskegrønt som dannar bakgrunn for perlebroderte blad i ulike fargar. Perleborder oppe og nede med kvite taggar. I midten eit felt på 14,5 x 16 cm av noko som kan vera gyldenlær (dette ser ein på enklete bringeklutar). Rosamønstrete sidefelt, denne type stoff er vanleg i bringeklutar, og kan evt. vera restar etter klutatrøyer som vart brukt frå siste tiåra av 1800-talet. Baksidestoff av flanell, med romber i beige, brunt og lila, dette dannar også ein kant på framsida. Ytre mål på bringekluten er 27 x 28 cm. Denne bringekluten høyrer til den seine folkedrakta. Slike bladmønster er typisk opp mot "nasjonaldrakta", dette ser ein også på selar og belte. Ein er då gått over frå bruk av vernesymbol til reint dekorative element.






mandag 5. april 2021

Påkosta bringeklut

 


Staseleg bringeklut med dekor av stråperler på raudt ullstoff, 5 x 18 cm. Blå, gull og kvite stråperler dannar tre store Andreaskors og to mindre kvite. Seks rosettar av kvite, turkise og okerfarga småperler. Motivet er ramma inn av to breie vifteforma gullkniplingar og grønt silkeband øvst. Felt med flerfarga tynt ullstoff 14 x 18 cm. Baksidestoff av beige bomullsstoff med smale sikk-sakk striper. Rosamønstrete sidefelt og nedst eit bomullsstoff i paisleymønster, som var eit populært mønster på 1700- og 1800-talet. Ytre mål på bringekluten er 28 x 32 cm. Sidekantar øvst kan evt. vera gjenbruk av eit silkesjal, likeins det stripete ullstoffet. Ein ser lett at dette er ein eldre type bringeklut, med den breie forma og at det er montert for hand rett på bakstykkestoffet. Bringekluten er av kostbart materiale, men relativt rask å sy, i høve til ein del andre bringeklutar.









søndag 28. mars 2021

Enkel og stilrein bringeklut


Bringekluten har øvst ei bord på 14 x 5 cm, med broderi i raudt, lyseblått, orange og svart ullgarn på lin. Linstoffet viser også som ein del av motivet, m.a. som små Andreaskors inni dei tre raude rombene. Teknikk er klostersaum og smøyg. Tettsydde raude border rammar inn broderiet, ein smal raudlilla kant øvst toppar det heile. Små sidefelt av bomullsstoff ved sida av broderiet Det svarte feltet av ullstoff på 14,5 x 22 cm er sydd fast til baksidestoffet (av ubleika, kypertvevd bomullsstoff), med leggsaum: Ein grøn ulltråd er sydd fast med svart lintråd. Baksidestoffet er falda inn for hand, jare nede. Ytre mål er 32 x høgde 25 cm. Det er typisk for Tysnes med smal bord øvst på mange bringeklutar, men at dette er ein eldre bringeklut som er brukt til kort overliv ser ein av den breie fasongen og at bringekluten er montert for hand rett på bakstykkestoffet. Den enkle og stilreine bringekluten er nydeleg utført!



 


tirsdag 23. mars 2021

Breitt belte med perlenett

 


Dette kvinnebeltet har perlenett montert på mørk raudt ullstoff. Det er perla frå kortenden, truleg fram og tilbake med ei nål. Perlenettet er så festa til det raude underlaget på kort- og langsidene, evt. på fleire punkt. Gjentakande rapportar (ni heile og to halve) av kvite, gule og grøne romber/Andreaskors. 3/4 cm sølvband og 1,5 cm breitt nytt "satengband" på kantane. Endane er avslutta med eit to cm breitt metallband. Beltet er fôra med ubleika linstoff og er montert for hand. Det måler 9,5 x 85 cm medrekna den svarte kanten som må vera sydd på i nyare tid. Opprinneleg skal det ha vore ein lyseblå silkekant rundt beltet. Beltet er lukka med hekter/maljer og ei stor hekte med lauv, kanskje også av nyare dato. Granskar ein beltet nøye er det ein del perlefeil! Har det kanskje vore perla raskt i dårleg lys? Kven veit, uansett er det eit flott belte!








lørdag 13. mars 2021

Bringeklut med hardangersaum


Denne nydelege bringekluten er verd ein nærare studie: Høg bord i raudt, blått, grønt og oker/orange ullgarn brodert på lin, som også viser som ein del av broderiet. Borda måler 12,5 x 8 cm. Teknikk: Hardangersaum, klostersaum og korssting. Motiv er romber, greske kors og Andreaskors. Dette liknar på borda som blir kalla kross og kringle i Setesdal (XOX). Rad med små kors rammar inn broderiet over og under. Grønt ullstoff 13/15 x 11 cm nedanfor broderiet. Småblomstra sidefelt, lyst på sidene og med lilla botnfarge under det grøne feltet. Brunt baksidestoff med kvitt innslag, forsterka med eit bomullsstoff med små blå blomar. Ytre mål er 30/32 x 25 cm. Montert for hand. Midtpartiet er stiva opp med papir. Dette er ein brei bringeklut frå den gamle draktskikken med korte overliv.






søndag 7. mars 2021

Korsstingsbrodert bringeklut


Broderiet er sydd på linstoff med tynt ullgarn i fargane ubleika, raudt, grønt, blått, lilla, gult og litt svart. I kvart hjørne er det spegelvende irmensol-symbol som dannar fire hjarte, til saman blir det ein rosett med ei raud åttebladsrose i midten, som strekkjer seg ut til fire hjørner. Små svarte og gule åttebladsroser piffar opp broderiet. Svart fløyel og påsydd rad med kvite perletaggar øvst. Broderiet måler ca 15 x 15 cm, ytre mål er breidde 26 og høgde 24 cm. Rosamønstrete sidefelt av bomullsstoff. Baksidestoff av sikk-sakk mønstrete flanell, skøytt midt på. Alt verkar montert for hand. - Spesiell bringeklut med broderi på lin, dette tyder på at den kan vera frå før ca 1870, då strameien kom. Eller kanskje er det brukt linstoff som ein har hatt liggjande. Men den firkanta formen tyder på at bringekluten er brukt til kort overliv med brei rygg. Bringekluten er stiva opp, truleg med papir, kanskje det ligg ei avisside inni - eller eit kjærleiksbrev?






søndag 28. februar 2021

Valk til Tysneshuve




Frå gammalt har det vore brukt valk inni Tysneshuva, og denne huva vart då også tidlegare kalla valkahuve. Valken må formast slik at han passar til hovudet og sit stødig. I sein tid har det ikkje vore brukt valk inni huva, det gjer at ho heng meir og får eit søkk på toppen. Denne valken er fylt med halm som er fletta i remser og lagt i ein halvsirkel rundt hovudforma. Valken er kledd med linstoff. Indre saum kan vera sydd med maskin. Ytterst er valken fint kasta saman med lintråd, det tyder på at det er ein eldre valk. Halmen er halden på plass med to rader med lange forsting. Valken måler 27x 27 cm og er omlag 2 cm tjukk i midten framme, tynnare mot ytterkantane. Midt på er valken 7 cm høg. - På valkar for skaut er det ein støttekant som blir festa til håret og eit knyteband som blir lagt over støttekanten og knytt oppå hovudet.


søndag 21. februar 2021

Lange spøtasokkar for menn

 



Lange strikka sokkar for menn. Seks cm vrangbord av to rette og tre vrange masker, resten er glattstrikk. Den "firkanta" hælen er forsterka, m.a. med brunt garn. Lengde frå kne til hæl er 58 cm. Sokkane måler omlag 34 cm ved kneet, fotlengde 27 cm. Dei er lappa fleire gonger, både med stopping og påsydde strikka-lappar, desse kan vera frå andre plagg. Såle og tær kan vera strikka på nytt seinare. Dette har nok ein gong vore stassokkar - eller kanskje brudgomssokkar? - uansett så er dei velbrukte over lang tid!! Lappinga er ikkje så finsleg gjort, men har nok gjort sokkane ekstra varme og gode!



fredag 12. februar 2021

Hekla overdelar til linnet


Plagg frå ei tid då ein gjorde seg føre med heimelaga undertøy! Nydeleg heklearbeid som heldigvis er blitt spretta av når stoffet i linnetet var utslitt. To små fuglar er hekla inn midt foran på den 44 cm breie og 20 cm høge overdelen. Selane er 3,2 cm breie. Det er hekla med staver og luftmasker, med små picoter langs kantane.


Denne overdelen til linnet er 43 cm brei og 24 cm høg. Stoffet i nederdelen er spretta av. Det er hekla med staver og luftmasker (rutemønster med tre staver) og med blondeheking langs kantane, også på dei 4 cm breie selane.


 

torsdag 4. februar 2021

Bringeklut med bladmotiv


Bringeklut med dekor av bladmotiv, som me kjenner att i utallege variasjoner på bringeklutar, mannsselar og belte frå slutten av 1800-talet, då folkedrakta gjekk mykje ut or bruk. Broderi på stramei (5,5 x 14 cm) med fire blad i ulike farga perler. Botnen er fylt ut med korsstyng i grønt ullgarn. Kvit perlerad oppe og nede, med raude og gyldne perler inni. Kant av raudt ullstoff øverst, dette viser att nedanfor strameiborda også. Svart ullstoff 13,5 x 20,5 cm nedanfor broderiet. Kant av baksidestoffet av ubleika kraftig bomull viser framme. Ytre mål er 28,5 x 28 cm. - Fint handmontert bringeklut som er uvanleg godt polstra. Det rutete sidestoffet har eit innfelt stykke på eine sida, fint utført. På dei fleste bringeklutar er det ein kant av bomullsstoff nederst, den er utelaten her. Metallbanda er ikkje integrert i saumen og kan kanskje  vera sett på seinare. Dei er likevel tidstypiske for bringekluten.





lørdag 30. januar 2021

Grønt koneliv med fôr


Klassisk grønt koneliv kanta med svarte fløyelsband med rosemønster og kvite perletaggar innanfor. Band og perler går ikkje heilt saman under ermane, dette var endå meir vanleg på eldre overliv enn dette. Fôret er lagt fint til for hand, og altså ikkje vrangsydd slik ein gjerne ville tenkt i dag. Nede er liv og fôr kasta saman, på tilsvarande overliv i ullstoff er det gjerne sydd på ein liten kant. Overlivet blir lukka med tre par hekter/maljer i livet. Som dei fleste andre eldre overliv er dette i liten storleik: Livvidde 64 cm, høgde midt bak 38 cm, skulderbreidde 11,5 cm, høgde i sida 20 cm og høgde framme til snipp 23 cm. Ryggen smalnar inn nede til 10 cm. 











 

mandag 25. januar 2021

Bringeklut med perlebroderi og raudruta sidefelt


Fint handmontert bringeklut. Den klassiske borda øverst har perlebroderi på stramei (7 x 14 cm). Motiv er to åttebladsstjerner med ei stor rombe (delt inn i fire små romber) i midten, innramma av to rader med små romber. Det er brukt kvite, blå, gyldne og svarte perler. Tre cm breitt svart fløyelsband med rosemønster øverst. Svart ullstoff (13,5 x 17,5 cm) nedanfor broderiet. Raudruta sidefelt. Litt uvanleg at det ikkje er ein kant av bomullsstoff nederst. Baksidestoff av ubleika, kypertvevd stoff (evt ull). Ytre mål er 28 x 28 cm. Ettersom det er brodert på stramei må bringekluten vera etter 1870.






 

torsdag 21. januar 2021

Bringeklut med krune- eller tulipanmotiv


Denne bringekluten har ei brei bord (7,6 x 14,5 cm) med korstyngsbroderi på stramei i raudt, grønt, lysegult, svart, samt blå-lilla botnfarge. Motiv er to grøne romber med Andreaskors inni og seks raude kruner - eller kanskje er det stiliserte tulipanar? Svart fløyelsband med rosemønster øverst. Felt av grønt ullstoff 14,5 x 17 cm nedanfor broderiet. Baksidestoffet av stormønstrete flanell er lagt fram på forsida to og tre cm. Fint montert med handsaum, evt. kan sidefelta av gammalrosa bomullsstoff vera sydd til med maskin. Fin liten detalj med lillamønstrete bomullsstoff bak fløyelsbandet. Ytre mål er 28 x 29,5 cm. Dersom teorien min om krunemotiv er rett er det tenkjeleg at dette kan ha samanheng med kampen om unionsoppløysinga kring 1900. Bringekluten har også ei form som var vanleg på slutten av 1800-talet.



lørdag 16. januar 2021

Grønt overliv utan fôr


Grønt koneliv i kraftig ullstoff, utan fôr. Kanta med vevde band med kvite perletaggar innanfor (unnateke ca 3 cm under ermane og 6 cm framme). Overlivet er skona på vranga med rutete, tynt bomullsstoff 4 cm breitt framme, og brunt bomullsstoff 2 cm breitt rundt halsen. Vidde i livet er 71 cm, rygghøgde 39 cm, skulderbreidde 11 cm, høgde i sida 19 cm og høgde framme til snipp er 30 cm. Ryggen smalnar inn nede til 7 cm i livet. Det verkar som slike liv i tjukt ullstoff/vadmål er utan fôr. Saumane er som her ofte lagt fint inntil og kasta over. Maskinsydd kant nede. Bandet er grindvove i raudt ullgarn, omlag 3 cm breitt med blå romber og grøne Andreas-kors. Blå og grøne striper på sidene og kvit kant. Ein rapport er omlag 3 cm. Sjå liknande vove band i forrige innlegg.











 

søndag 10. januar 2021

Grindvove band

 


Grindvove band i raudt og blått ullgarn. Motivet er innramma av blå striper på sidene, og med ein kvit bomullskant på eine sida. Motiv er romber og Andreaskors. Ein rapport er omlag 3,5cm lang. Heile bandet måler 3,9 x 190 cm. Det kan ha vore tenkt til kanting av overliv eller kanskje også til stakkalinning?

Bandet sett frå retta

Bandet sett frå vranga